Doğum İzni İkiye Katlanıyor, Sosyal Medya Yeni Kurallarla Sınırlandırılıyor: Devrim Niteliğindeki Kanun Teklifi Komisyonda!
TBMM'de görüşülen ve aile kurumunu güçlendirmeyi, çocukları korumayı hedefleyen kanun teklifi, kadın çalışanların doğum iznini 16 haftaya çıkarırken, sosyal medya platformlarına da önemli yükümlülükler getiriyor. Teklifin komisyon görüşmeleri ise bazı usuli nedenlerle ertelendi.
Sosyal devlet ilkesini pekiştirme, aileyi koruma altına alma ve çocukların güvenliğini en üst düzeyde sağlama amacıyla hazırlanan kapsamlı kanun teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM) komisyon aşamasında önemli tartışmalara yol açtı. AK Parti Ankara Milletvekili Vedat Bilgin başkanlığında toplanan komisyonda, teklifin ilk imza sahiplerinden AK Parti Düzce Milletvekili Ercan Öztürk, düzenlemenin getireceği yenilikleri ve hedefleri detaylandırdı.
Aile Kurumu Güçleniyor, Nüfus Artışı Destekleniyor
AK Partili Öztürk, teklifin temelinde üç ana hedef yattığını vurgulayarak, bu hedefleri şu şekilde sıraladı: 'Birincisi, aile kurumunun güçlendirilmesi ve doğum oranlarının desteklenmesi. İkincisi, çocukların, yaşlıların, engellilerin ve kırılgan grupların korunmasının güçlendirilmesi. Üçüncüsü ise sosyal hizmet sistemimizin kurumsal ve hukuki altyapısının çağın ihtiyaçlarına uygun hale getirilmesidir.'
Teklif kapsamında, kadın çalışanların doğum sonrası izin süresinde radikal bir artışa gidilerek mevcut 8 haftalık süre 16 haftaya çıkarılacak. Bu düzenleme ile toplam doğum izni süresi 24 haftaya yükselecek. Öztürk, bu adımın sadece bir çalışma hayatı düzenlemesi olmadığını, aynı zamanda çocuk gelişimi açısından kritik bir öneme sahip olduğunu belirtti. Bilimsel araştırmaların, bir bebeğin hayatındaki en önemli dönemin doğumdan sonraki ilk aylar olduğunu gösterdiğini hatırlatan Öztürk, 'Anne ile kurulan bağın, çocuğun fiziksel, zihinsel ve duygusal gelişimi açısından hayati öneme sahip olduğunu' ifade etti. Yeni düzenlemeyle annelerin, Dünya Sağlık Örgütü'nün tavsiye ettiği en az 6 aylık emzirme süresiyle uyumlu bir şekilde çocuklarıyla daha fazla vakit geçirmesi hedefleniyor. Bu adımın aynı zamanda aile politikalarının önemli bir parçası olan nüfus artışını destekleyen bir gelişme olacağı belirtildi. Düzenlemenin sadece memurları değil, işçi statüsündeki çalışanları, askeri personeli, jandarma ve sahil güvenlik personelini de kapsayacak şekilde genişletileceği aktarıldı. Ayrıca, babalık izninin de 5 günden 10 güne çıkarılacağı müjdesi verildi.
Sosyal Medyanın Zararlarına Karşı Kalkan Oluşturuluyor
Kanun teklifinin önemli bir bölümü, çocukların dijital dünyanın risklerinden korunmasına odaklanıyor. Öztürk, çocukların şiddet, müstehcenlik, siber zorbalık ve istismar içeriklerine kolayca ulaşabilmesini kabul edilemez bulduklarını belirterek, dijitalleşmenin getirdiği artan ekran sürelerinin çocuklar üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekti. Uluslararası araştırmalara göre, yetişkinlerin günde ortalama 6 saat 38 dakika internette zaman geçirirken, çocukların ekran sürelerinin bazı durumlarda 9 saate kadar çıkabildiği ve 0-2 yaş grubundaki çocukların neredeyse yarısının akıllı telefonlarla temas halinde olduğu gerçeği vurgulandı. Bu durumun çocuklar üzerinde ciddi sosyal ve psikolojik etkiler doğurduğuna işaret edildi.
Teklifle getirilen yenilikler kapsamında, sosyal ağ sağlayıcılara ve oyun platformlarına yönelik yeni yükümlülükler getiriliyor. Bu çerçevede, 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal medya hizmeti sunulması engellenecek. Çocuklara özel ayrıştırılmış hizmet modelleri geliştirilecek, ebeveyn kontrol araçları güçlendirilecek ve oyunlar yaş derecelendirmesine tabi tutulacak. Özellikle Türkiye'de yüksek erişime sahip oyun sağlayıcıları ve dağıtıcıları için Türkiye'de temsilci bulundurma zorunluluğu getirilecek. Bu adımın, bu platformların hukuki sorumluluğunu netleştirmesi ve denetim mekanizmalarını güçlendirmesi bekleniyor.
Koruyucu Aile Sistemi ve Sosyal Yardımlar Güçlendiriliyor
Teklifin, koruyucu aile sistemini daha da güçlendirecek düzenlemeler içerdiği belirtildi. Koruyucu aile olan kamu görevlileri ve çalışanlara 10 günlük ek izin hakkı tanınarak, bu sistemin daha fazla aile tarafından benimsenmesi teşvik edilecek. Ayrıca, Sosyal ve Ekonomik Destek (SED) hizmetinin kanuni güvence altına alınmasıyla, daha çok çocuğun kurum bakımına alınmadan kendi ailesinin yanında büyümesinin sağlanması amaçlanıyor.
Öztürk, okul, kreş, yurt, servis ve internet kafe gibi çocukların yoğun bulunduğu alanlarda, belirli suçlardan mahkum olmuş kişilerin çalışmasının ve bu yerleri işletmesinin önüne geçilmesini amaçlayan düzenlemelerin de teklif kapsamında yer aldığını ekledi. Son olarak Öztürk, bu kanun teklifinin ailenin güçlendirilmesi, çocukların korunması, sosyal hizmetlerin modernize edilmesi ve toplumsal dayanışmanın artırılması gibi konularda kapsamlı bir reform niteliği taşıdığını vurguladı. Bu düzenlemelerin, sosyal devlet anlayışının bir gereği olarak, toplumun hiçbir ferdinin kendisini yalnız veya sahipsiz hissetmediği güçlü bir sosyal hizmet yapısı inşa etmeyi hedeflediğini sözlerine ekledi.
Öztürk'ün sunumunun ardından teklifin anayasaya aykırılık önergesi görüşülürken, Komisyon Başkanı Vedat Bilgin, komisyondaki milletvekili sayısındaki eşitlik nedeniyle görüşmelere ara verdi. Aranın ardından yapılan oylamada, anayasaya aykırılık önergesi reddedildi. Ancak oylama usulündeki bu durumun devam edeceği ve görüşmelerin bu nedenle ertelendiği belirtildi.
Buse Aydın
Ekonomi & Finans Analisti
Bu yazı yazarımızın sitemizde yayınlanan köşe yazılarından biridir. Yazarımıza ait diğer tüm köşe yazılarına ve analizlere yukarıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz.